Αλεξάντερ Βιλαπλάν: Ο πρώτος αρχηγός της Γαλλίας στο Μουντιάλ που εκτελέστηκε για συνεργασία με τους Ναζί
- Κώστας Καραγιαννόπουλος
- 25/3/2026 15:03
Η Γαλλία ήταν μία από τις τέσσερις ευρωπαϊκές εθνικές ομάδες που έκαναν το ταξίδι στην άλλη άκρη του Ατλαντικού για το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο που διεξήχθη το 1930 στην Ουρουγουάη.
Όταν ο Αλεξάντερ Βιλαπλάν ορίστηκε αρχηγός της Γαλλίας για το πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο του 1930, δήλωσε πως ήταν η πιο ευτυχισμένη μέρα της ζωής του. Ήταν εθνικός ήρωας, ο πιο δημοφιλής παίκτης στη χώρα. Δεκατέσσερα χρόνια αργότερα, στήθηκε στο εκτελεστικό απόσπασμα ως δωσίλογος, αφού καταδικάστηκε ως προδότης και εγκληματίας πολέμου για τη συνεργασία του με τους Ναζί.
Τα πρώτα ποδοσφαιρικά βήματα
Ο Βιλαπλάν γεννήθηκε στο Αλγέρι, στη γαλλική Αλγερία, γιος εργατών μεταναστών. Μεγάλωσε σε μια φτωχή οικογένεια που αγωνιζόταν να βγάλει τα προς το ζην, κάτι που φαίνεται πως συνέβαλε στην μεγάλη επιθυμία του για πλούτο στη ζωή του.
Σε ηλικία 16 ετών μετακόμισε στη νότια ακτή της Γαλλίας για να ζήσει με τον θείο του. Είχε ελάχιστη μόρφωση, αλλά διέπρεπε σε ένα πράγμα, το ποδόσφαιρο. Εντάχθηκε στην τοπική Σέτε, όπου γρήγορα ξεχώρισε ως μοναδικό ποδοσφαιρικό ταλέντο στα τσικό της ομάδας.
Ο προπονητής της, ο Σκωτσέζος Βίκτορ Γκίμπσον, εντυπωσιάστηκε τόσο ώστε να τον προωθήσει στην πρώτη ομάδα. Ωστόσο, από νωρίς ο Βιλαπλάν έδειξε πως έβαζε τα χρήματα σε πρώτη προτεραιότητα και λίγο καιρό μετά μεταγράφηκε στη Νιμ, που του πρόσφερε καλύτερο μισθό.
Διατίθεται μια ενισχυμένη Προσφορά* χωρίς κατάθεση με 2 μήνες COSMOTE TV & 520 επιπλέον δώρα* από τη Novibet με εγγραφή.
*Ισχύουν όροι και προϋποθέσεις
Το ντεμπούτο στην Εθνική, τα μπλεξίματα με το τζόγο και το Μουντιάλ
Η επιλογή του δικαιώθηκε, καθώς γρήγορα έγινε αστέρι της ομάδας αγωνιζόμενος ως μέσος. Οι φίλαθλοι θαύμαζαν την ατέρμονη ενέργειά του, τα δυνατά του μαρκαρίσματα και τις ισχυρές κεφαλιές του. Το 1926 έκανε ντεμπούτο στην Εθνική Γαλλίας σε αγώνα απέναντι στο Βέλγιο.
Η φήμη του αυξανόταν με γοργούς ρυθμούς και το 1929 είχε μεταγραφεί στην Ρασίνγκ Κλαμπ Ντε Παρί, της οποίας ο πρόεδρος, Ζαν-Μπερνάρ Λεβί, είχε την επιθυμία να δημιουργήσει την καλύτερη ομάδα στη χώρα.
Όντας μόλις 20 ετών και βγάζοντας ήδη ικανοποιητικά ποσά από το ποδόσφαιρο, ο Βιλαπλάν περνούσε τον χρόνο του σε μπαρ, καμπαρέ και καζίνο ή στοιχηματίζοντας σε ιπποδρομίες. Σύντομα ήρθε σε επαφή με τον υπόκοσμο του Παρισιού, ένα περιβάλλον που του ταίριαζε. Όλο και περισσότερο απομακρυνόταν από το ποδόσφαιρο.
Στην εθνική Γαλλίας έπαιξε σε 25 αγώνες (1926-1930) και ήταν αρχηγός της Γαλλίας στο πρώτο Μουντιάλ του 1930. Οι «μπλε» νίκησαν με 4-1 στο πρώτο παιχνίδι της διοργάνωσης κόντρα στο Μεξικό όμως στη συνέχεια γνώρισαν δύο ήττες από την Αργεντινή (0-1) και τη Χιλή (0-1) με αποτέλεσμα να αποκλειστούν.
Ο Βιλαπλάν πρώτος από τα δεξιά στην πάνω στήλη, δίπλα στον Γάλλο αξιωματούχο
Στοιχηματικά σκάνδαλα και πρόωρο φινάλε καριέρας
Μετά το Μουντιάλ αποσύρθηκε από την εθνική ομάδα σε ηλικία μόλις 24 ετών. Δύο χρόνια αργότερα μεταγράφηκε στην Αντίμπ, την εποχή που ο επαγγελματισμός νομιμοποιήθηκε. Έπαιξε με αυτήν στο πρώτο γαλλικό επαγγελματικό πρωτάθλημα το 1932-33. Τερμάτισε στην κορυφή του βαθμολογικού πίνακα στο νότιο όμιλο και έπαιξε με τη Λιλ από τον Βορρά για το πρωτάθλημα. Πήρε τη νίκη αλλά κρίθηκε ένοχη για δωροδοκία και στημένο αγώνα. Ο προπονητής τιμωρήθηκε με ισόβιο αποκλεισμό ενώ ο Βιλαπλάν, ο οποίος ήταν έντονα ύποπτος για στημένα, έλαβε μόνο μια μικρή ποινή.
Όπως έχει γραφεί στη σκιαγράφηση του προφίλ του, ο Βιλαπλάν ήταν απατεώνας και οπορτουνιστής, και η πορεία του προς την εγκληματικότητα ήταν αναπόφευκτη.
Η Αντίμπ τον έδιωξε κακήν κακώς μετά το σκάνδαλο στημένων αγώνων και μετακόμισε στη Νις, αλλά δεν είχε πλέον καμία διάθεση για ποδόσφαιρο. Έλειπε συστηματικά από τις προπονήσεις και δεν είχε πλέον φυσική κατάσταση. Και η Νις τον έδιωξε, και μόνο η δεύτερης κατηγορίας, Μπαστιντιέν Ντε Μπορντό, με προπονητή τον παλιό γνώριμο Γκίμπσον, που τον καθιέρωσε στην Σέτε, δέχτηκε να τον υπογράψει.
Και πάλι αρνήθηκε να προπονηθεί και εκδιώχθηκε. Ήταν ένα άδοξο τέλος για την ποδοσφαιρική του καριέρα. Δεν είχε την εργατικότητα και τη συνέπεια για να συνεχίσει, στόχος του ήταν μόνο το χρήμα και η καλοπέραση.
Φυλάκιση για στημένα σε ιπποδρομίες και οι Ναζί
Η λύση, για εκείνον, ήταν το έγκλημα. Το 1935 φυλακίστηκε για πρώτη φορά, για στημένα αποτελέσματα σε ιπποδρομίες στο Παρίσι. Όμως τα πιο σκοτεινά μονοπάτια ήταν μπροστά.
Τον Ιούνιο του 1940, οι Ναζί εισέβαλαν στη Γαλλία. Η ταχεία κατάληψη της χώρας ήταν βίαιη και αμείλικτη, αφήνοντας χιλιάδες ανθρώπους σε άθλια κατάσταση. Για τον Βιλαπλάν, όμως, ήταν μια ευκαιρία.
Πολλοί Γάλλοι εγκληματίες συνεργάστηκαν με τους Γερμανούς χωρίς δισταγμό. Σε αντάλλαγμα, ανταμείβονταν οικονομικά και απολάμβαναν πολλαπλά προνόμια. Ο αρχηγός αυτών στο Παρίσι ήταν ο διαβόητος Ανρί Λε Φοντ, ένας μορφωμένος ορφανός που είχε εξελιχθεί σε διακεκριμένο εγκληματία μετά το ξέσπασμα του πολέμου.
Του ανατέθηκε να στρατολογήσει άλλους για να υπηρετούν τους Γερμανούς, εντοπίζοντας αντιστασιακούς και Εβραίους. Ο Βιλαπλάν, που στο μεταξύ είχε στραφεί στη μαύρη αγορά και στο λαθρεμπόριο χρυσού, δεν έχασε την ευκαιρία να συνεργαστεί μαζί του μπαίνοντας στο δίκτυο.
Στόχος της συμμορίας ήταν να πλουτίσει και το έκανε, παρέχοντας στους Ναζί ό,τι ήθελαν με αντάλλαγμα να τρώνε μέρος της πίτας. Δεν ήταν ιδεολόγοι, αλλά για να βεβαιωθούν ότι θα διατηρούσαν την εμπιστοσύνη των αρχηγών τους, οι οποίοι τους παρείχαν στολές των SS, εντόπιζαν τακτικά Εβραίους, αντιστασιακούς και διάφορους άλλους εχθρούς του Ράιχ. Στο υπόγειο της οδού 93, στην οδό Λωριστόν, πολλοί άνθρωποι βασανίζονταν.
Ο Βιλαπλάν δεν έδειχνε καμία μεταμέλεια. Τον ενδιέφερε μόνο το προσωπικό του όφελος και το κέρδος, και σύντομα ανταμείφθηκε για τη φρικτή του δράση.
Ο βαθμός του υπολοχαγού των SS, οι εκτελέσεις και οι σοκαριστικές μαρτυρίες
Το 1944 έγινε επικεφαλής μονάδας στην Βορειοαφρικανική Ταξιαρχία, μια παραστρατιωτική μονάδα που δημιουργήθηκε για την καταστολή της γαλλικής αντίστασης και δρούσε στην περιοχή του Περινγκόρ. Είχε βαθμό υπολοχαγού των SS και διακρίθηκε για την ακραία βία και τη σκληρότητά του, συμμετέχοντας προσωπικά σε εκτελέσεις και φρικαλεότητες. Πιο χαρακτηριστική η εκτέλεση 11 νεαρών αντιστασιακών, ηλικίας 16 έως 26 ετών, τον Ιούνιο του 1944 σε ένα χαντάκι.
Υπάρχουν αμέτρητες μαρτυρίες για την απερίγραπτη σκληρότητά του. Στο έγκυρο βιβλίο του Φιλίπ Αζίζ του 1970 για τη συμμορία Λαφόντ και Μπον, ο Βιλαπλάν περιγράφεται ως σαδιστής που απολάμβανε τον πόνο των θυμάτων του. Αναφέρεται μάλιστα μια σκηνή με τον άλλοτε αρχηγό της Εθνικής Γαλλίας να συλλαμβάνει βίαια μια 59χρονη γυναίκα, μητέρα έξι παιδιών, που κατηγορούνταν ότι έκρυβε Εβραίο. Την κακοποίησε και την εξανάγκασε να παρακολουθήσει τον βασανισμό και την εκτέλεση δύο χωρικών, με τον ίδιο να γελάει. Λίγο αργότερα, συλλαμβάνει και έναν Εβραίο άνδρα, τον οποίο ξυλοκοπεί, ενώ στη συνέχεια εκβιάζει τη γυναίκα ζητώντας να του δώσει 200.000 φράγκα.
Σύλληψη και εκτέλεση για προδοσία κατά της πατρίδας
Καθώς ο πόλεμος πλησίαζε στο τέλος του και η ήττα της Γερμανίας φαινόταν θέμα χρόνου, προσπάθησε να βελτιώσει το προφίλ του, αφήνοντας κάποιους συλληφθέντες να αποδράσουν σε μια προσπάθεια να αποφύγει μια μελλοντική τιμωρία. Δεν τα κατάφερε…
Τον Αύγουστο του 1944, μετά την απελευθέρωση του Παρισιού, οι συνεργάτες της Γκεστάπο δικάστηκαν. Κατηγορήθηκαν για λεηλασίες, βιασμούς, δολοφονίες και συνεργασία με τους Ναζί.
Ο Βιλαπλάν συνελήφθη και εκτελέστηκε στις 26 Δεκεμβρίου 1944 στο Fort de Montrouge, κοντά στο Παρίσι. Δεκατέσσερα χρόνια μετά την συμμετοχή του στο πρώτο Μουντιάλ ως αρχηγός της Εθνικής Γαλλίας, εκτελέστηκε για προδοσία κατά της πατρίδας και πέρασε στην ιστορία ως ένας από τους πιο αξιοθρήνητους άνθρωπος που έπαιξε ποτέ σε Παγκόσμιο Κύπελλο.
* Με πληροφορίες από Guardian, Sports Gazette
